הענגען

הענגען (jidysz)Edytuj

transliteracja:
YIVO: hengen; polska: hengen
wymowa:
IPA/ˈhɛngɛn/; IPA[ˈhɛŋɡən]
znaczenia:

czasownik nieprzechodni

(1.1) wisieć, zwisać (t. o ubraniu)
(1.2) wisieć (nad kimś), zagrażać[1]

czasownik przechodni

(2.1) wieszać, zawieszać

czasownik zwrotny

(3.1) הענגען זיךwieszać się[2][3]
odmiana:
(1.1-2) lp איך הענג, דו הענגסט, ער / זי / עס הענגט ‖ lm מיר הענגען, איר הענגט, זיי הענגען ‖ fp זײַן + געהאַנגען
(2.1) lp איך הענג, דו הענגסט, ער / זי / עס הענגט ‖ lm מיר הענגען, איר הענגט, זיי הענגען ‖ fp האָבן + געהאַנגען / געהאָנגען[4]
przykłady:
(1.1) זײַן פּאָרטרעט הענגט אויף ערנטאָוול.‏ → Jego portret wisi na tablicy honorowej[1].
(1.1) דער מאַנטל הענגט אויף איר ווי אַ זאַק.‏ → Ten płaszcz wisi na niej jak worek[1].
składnia:
(1.2) הענגען איבערwisieć nad + Ms., zagrażać + C.[1]
kolokacje:
(1.1) הענגבריקmost wiszący
(1.1) הענגלאָמפּlampa wisząca
(1.1) הענגלײַכטערżyrandol
(1.1) הענגשלאָסkłódka
(2.1) הענגאַקט → (egzekucja przez) powieszenie
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
rzecz. הענגונג, הענגל, הענגער
przym. הענגענדיק
związki frazeologiczne:
הענגען אין דער לופֿטןstać pod znakiem zapytania; wisieć w powietrzu
הענגען אויפֿן טעלעפֿאָןwisieć na telefonie[1][5]
etymologia:
śwn. hāhen, por. niem. hängen[6]
uwagi:
źródła:
  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4   Hasło висеть w: Моисей Альтерович Шапиро i in., Русско-еврейский (идиш) словарь, s. 68, Moskwa, Русский язык, 1984.
  2.   Hasło הענגענ זיכ w: С. Рохкинд, Г. Шкляр, Еврейско-русский словарь, s. 264, Mińsk, Академия наук БССР, 1940–1941.
  3.   Hasło הענגען זיך w: Александр М. Солдатов, Большой идиш-русский словарь, 2003–2009.
  4.   Yitskhok Niborski, Bernard Vaisbrot, Dictionnaire yiddish-français, s. 240, Paryż, Bibliothèque Medem, 2002, ISBN 2951137273.
  5. Hasło heng(e)n w: Ronald Lötzsch, Jiddisches Wörterbuch, s. 88, Mannheim, Lipsk, Wiedeń, Zurych, Duden, 1992, ISBN 341106241X.
  6.   Hasło hängen w: Digitales Wörterbuch der deutschen Sprache, Berlin-Brandenburgische Akademie der Wissenschaften.