ליכט (jidysz)Edytuj

 
(1.2) ליכט
transliteracja:
YIVO: likht; polska: licht
wymowa:
IPA/lixt/; IPA[lɪxt]
znaczenia:

rzeczownik, rodzaj żeński lub nijaki

(1.1) fiz. światło, blask, oświetlenie
(1.2) świeca, świeczka

rzeczownik, rodzaj nijaki

(2.1) astr. świecące ciało niebieskie, gwiazda[1][2]
(2.2) światło sygnalizacyjne / ostrzegawcze / pozycyjne[1][2]
odmiana:
(1.1) lp ליכט; blm
(1.2) lp ליכט; lm ליכט
(2.1-2) lp ליכט; lm ליכטער
przykłady:
(1.1) ווען ייִדיש נעמט און גייט אַזוי פּלוצלינג אויס, וואָלט עס געווען גלײַך ווי אַ גרויס ליכט האָט זיך אויסגעלאָשן אין ייִדישן לעבן…‏ → Gdyby jidysz wziął i tak nagle wymarł, to byłoby tak, jakby w żydowskim życiu zgasło jakieś wielkie światło[3]
(1.2) איך זאָל האַנדלען מיט ליכט, וואָלט די זון ניט אונטערגעגאַנגען.‏ → żart. Gdybym zaczął handlować świecami, to by słońce przestało zachodzić[2].
składnia:
kolokacje:
(1.1) ליכט און שאָטןświatło i cień[4]
(1.1) לבֿנה־ליכט → światło / blask księżyca[4]
(1.1) ליכטיאָרrok świetlny[1]
(1.1) ליכטבילדprzezrocze (przeźrocze), slajd
(1.2) ליכטבענטשןzapalanie i błogosławienie świec szabasowych
(1.2) יאָרצײַט־ליכטświeczka zaduszna
synonimy:
(1.1) שײַן
(2.1) שטערן
antonimy:
(1.1) פֿינצטערניש, חושך
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
rzecz. ליכטיק, ליכטל
czas. ליכטיקן
przym. ליכטיק
przysł. ליכטיק
związki frazeologiczne:
זוכן מיט ליכטszukać wszędzie / bardzo dokładnie / we wszystkich zakamarkach
וואַרפֿן אַ ליכטrzucać światło[2]
זען אין ראָזע ליכטwidzieć w różowych barwach[2]
etymologia:
śwn. lieht, por. niem. Licht[5]
uwagi:
źródła:
  1. 1,0 1,1 1,2   Yitskhok Niborski, Bernard Vaisbrot, Dictionnaire yiddish-français, Bibliothèque Medem, Paryż 2002, ISBN 2951137273.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4   Аляксандар Астравух, Ідыш-беларускі слоўнік, Медисонт, Mińsk 2008, ISBN 978-985-6530-86-2.
  3. פּרץ הירשביין: אַ ליכט וועט אויסגעלאָשן ווערן אין אונדזער לעבן.
  4. 4,0 4,1   Дмитрий Владимирович Тищенко, Идиш-русский словарь, Арт Економі, Kijów 2012 (2019), ISBN 978-617-7289-86-8.
  5.   Hasło Licht w: Digitales Wörterbuch der deutschen Sprache, Berlin-Brandenburgische Akademie der Wissenschaften.